Proclamacion de las escòlas immersivas : 25 ans aprèp

Bayrou Auloron
Al centre, de fàcia, lo conse d’Auloron en 1993, Raymond Dieste, e François Bayrou. fòto d’arquius.
Es a Auloron, i a gaireben 25 ans, que lo ministre de l’Educacion de l’epòca, un cèrt François Bayrou, balhava un encastre legal a las escòlas immersivas en lengas regionalas.

Las escòlas immersivas en lengas regionalas son ja pro ancianas. En 1969,  al País Basc, creèron la primièra ikastola a Arcangas. E dètz ans puèi, a Pau, se dobrissiá la primièra calandreta, escòla immersiva en bearnés. Mentre que 1977 vesiá en Bretanha la primièra escòla Diwan. Pendent mai de vint ans, per d’unas, aquestas escòlas foncionèron totas sens encastre legal.  «Èran d’associacions que las gerissián amb d’estatuts, de còps, fòra lei» nos ditz Robert Laborde, fòrt implicat dins la preservacion del bearnés e dins la Calandreta d’Auloron.

E se, a l’ora d’ara, las rets Calandreta, Seaska e Diwan an sauput prosperar e melhorar las condicions de sos ensenhaments (en demorar, ça-que-la, totjorn confrontadas a de dificultats financièras) es de mercé a una jornada ensolelhada de julh de 1993, a Auloron. Lo 10 de julh per èsser mai precís, François Bayrou, ofrissiá a aquestas escòlas de convencions dins l’encastre de la Lei Debré de 1959 sus las escòlas privada. Lo Proclam d’Auloron se veniá de signar.

Aparar aquestas escòlas

«S’agissiá d’un congrès confederal que nombre de representants de las diferentas escòlas immersivas i participèron, venguts de pertot en França, apond Robert Laborde que visquèt aqueste jorn al còr de l’eveniment. Bayrou volguèt aparar aquestas escòlas. Lo conse d’Auloron del moment [Raymond Dieste,NDLR] refusava de balhar de locals a la calandreta que desirava pas qu’un sol tipe d’escòlas a Auloron. A la seguida del Proclam, la calandreta d’Auloron, qu’existissiá dempuèi 1984, s’installèt dins l’escòla del Marcadet» La calandreta es totjorn dins aquestes locals, ajocats tot en naut del barri Nòstra Dauna. Pasmens lo foncionament d’aquestes establiments e son existéncia poirián fluctuar segon son imatge al près dels politics en plaça. […] Ça-que-la, vaquí gaireben 25 ans que François Bayrou participèt al Proclam d’Auloron. Per sagelar l’importància d’aquesta data, la municipalitat d’Auloron a previst un programa d’animacions per i far onor…

Adaptacion d’un extrach de l’article d’Etienne CZERNECKA paregut dins Sud-Ouest lo 21 de junh de 2018